Od odprowadzania wody do zarządzania zasobami
Model oparty wyłącznie na szybkim odprowadzaniu wód opadowych i roztopowych coraz gorzej odpowiada na długie okresy bezopadowe oraz gwałtowne opady. Alternatywą jest retencja rozproszona i dolinowa — wiele niewielkich obiektów zatrzymujących wodę blisko miejsca opadu.
Ruchome jazy powłokowe i klapowe AQUA-Tech mogą pracować na potrzeby energetyki, retencji i ochrony przeciwpowodziowej. Medium roboczym jest woda albo powietrze, a poziom piętrzenia może być dynamicznie regulowany.
Ruchome piętrzenie zamiast sztywnej bariery
Stopień napełnienia powłoki określa wysokość zamknięcia i poziom zwierciadła wody. Podczas niżówek system zatrzymuje wodę, a przy zwiększonym przepływie obniża piętrzenie i zwiększa przepustowość koryta. Rozwiązania autonomiczne mogą korzystać z fotowoltaiki, energii wiatrowej, czujników oraz zdalnego sterowania.
Kaskady niskich piętrzeń
Sieć wielu niewielkich stopni tworzy „hydrologiczną drabinę retencyjną”. Każdy obiekt spowalnia odpływ, podnosi lokalny poziom wody i może zasilać wody gruntowe. Współpracująca kaskada wydłuża czas obecności wody w zlewni i może ograniczać kulminację fali wezbraniowej.
Mokradła, torfowiska i retencja gruntowa
Podwyższenie poziomu wody w rowach i ciekach może wspierać ponowne nawodnienie sąsiednich gruntów, mokradeł i torfowisk. Ruchome zamknięcie pozwala dopasować rzędną wody do pory roku, opadów, wilgotności, przepływu i wymagań siedliskowych.
- retencja powierzchniowa i gruntowa,
- ograniczanie skutków suszy,
- odbudowa terenów bagiennych,
- wspieranie różnorodności biologicznej.
Retencja i ochrona przeciwpowodziowa
Normalny poziom piętrzenia może być utrzymywany przy przepływach niskich i średnich. Przed prognozowanym wezbraniem zamknięcia mogą zostać obniżone, tworząc dodatkową pojemność, a podczas wysokiej wody — maksymalnie otworzyć przekrój przepływowy.
Autonomiczne obiekty i inteligentna retencja
Lokalne źródło energii, czujniki poziomu wody, transmisja danych i algorytmy sterujące umożliwiają pracę w terenach leśnych, rolnych oraz trudno dostępnych. Kolejnym etapem może być centralnie zarządzana sieć współpracujących obiektów rozproszonych.
Infrastruktura adaptacji do zmian klimatu
Współczesna infrastruktura wodna powinna zatrzymywać, magazynować, rozprowadzać i bezpiecznie oddawać wodę. Program odbudowy istniejących jazów, progów, zastawek, dawnych piętrzeń i odwodnionych torfowisk może stworzyć wiele sterowalnych punktów retencji bez budowy wielkich zapór.
Autor materiału źródłowego: Andrzej Polniak, AQUA-Tech.